O Patronce:

Sklodowska

Maria Skłodowska Curie urodziła się 17 listopada 1867 roku w domu przy ulicy Freta 16 w Warszawie. Jej rodzice Bronisława i Władysław Skłodowscy pochodzili z drobnej szlachty i nie  byli zamożni, więc Maria wychowywała się w trudnych warunkach materialnych i społecznych, co związane było z sytuacją panującą w zaborze rosyjskim. Była najmłodszą z pięciorga rodzeństwa, miała trzy siostry: Zosię, Bronię i Helę, oraz brata Józia.

Mania, jak ją wtedy pieszczotliwie nazywano, była bardzo zdolnym dzieckiem. Łatwo i szybko przyswajała wiedzę, a ze względu na swoje zdolności i umiejętności oraz bardzo czysty akcent w mowie rosyjskiej zawsze była proszona do odpowiedzi przez panią wychowawczynię w czasie, gdy odbywała się inspekcja władz rosyjskich w szkole. Była także bardzo cichą i nieśmiałą dziewczynką. Lubiła czytać poezję polską i zagraniczną. Pilnie uczyła się języków obcych:  francuskiego, niemieckiego, rosyjskiego i angielskiego. W wieku 15 lat ukończyła, z pierwszą lokatą, edukację w gimnazjum, za co otrzymała złoty medal.

Jako młoda dziewczyna, Maria nie miała jeszcze sprecyzowanych poglądów na temat tego, co chce robić w życiu. Intersowała ją literatura, socjologia i nauki ścisłe, jednak po kilku latach uznała, że zajmie się matematyką i fizyką. Pragnęła wyjechać do Francji by studiować w słynnej Sorbonie, lecz z powodów finansowych musiała odłożyć te plany. Przyszła noblistka nie marnowała jednak czasu. Dzięki pomocy pracodawcy zaczęła swoje pierwsze eksperymenty z fizyki i chemii w laboratorium przy Muzeum Przemysłu i Rolnictwa w Warszawie. Kiedy udało jej się w końcu uzbierać odpowiednie fundusze, wyjechała do Paryża, aby dalej kontynuować edukację i studiować w ukochanej Sorbonie. Młoda Skłodowska całym sercem poświęciła się zdobywaniu wiedzy. Uważała, że każda chwila, którą nie poświęca nauce jest stracona lub zmarnowana.

W latach 1891-95 była studentką na Wydziale Matematyczno-Przyrodniczym francuskiej uczelni. Początkowo studiowanie było dla niej trudne, gdyż zasób wiedzy, jaki wyniosła ze swojego gimnazjum był niedostateczny w porównaniu z poziomem francuskich maturzystów. Jednak Skłodowska dzięki zawziętości i uporowi poradziła sobie z tym problemem i w 1893 roku uzyskała licencjat z fizyki, a wiosną 1894 roku z matematyki. Następnie rozpoczęła samodzielne badania nad magnetyzmem metali.

Maria była częstym gościem prof. Kowalskiego i to w jego domu poznała naukowca Piotra Curie, z którym w roku 1895 r. wzięła ślub i przyjęła obywatelstwo francuskie i od tej pory znana była jako Maria Curie, lub Maria Skłodowska-Curie.

Trudno powiedzieć, jak potoczyłaby się historia promieniotwórczości, gdyby w końcu 1897 roku Maria Skłodowska-Curie wraz ze swoim mężem, Piotrem nie zdecydowała zająć się tak “nieciekawym” zagadnieniem, jakim wydawało się wówczas promieniowanie uranu. Jej systematyczność i dokładność spowodowały, że już w lipcu 1898 roku państwo Curie podali do wiadomości, że odkryli nowy pierwiastek, któremu nadali nazwę polon (na cześć ojczyzny odkrywczyni). Pięć miesięcy później, w grudniu, ogłosili odkrycie kolejnego pierwiastka, radu (nazwa miała nawiązywać do zjawiska radioaktywności).

Miejscem w którym państwo Curie przeprowadzali wszystkie badania i eksperymenty była stara szopa (byłe prosektorium Szkoły Medycznej). Na wyposażenie tego „laboratorium” składało się kilka starych sosnowych stołów, piecyki do topienia minerałów i kilka palników. Warunki były tym bardziej trudne, gdyż szklany dach przeciekał, w lecie było strasznie gorąco, natomiast w zimie ciepło było tylko przy piecu. Mimo tych przeciwności Maria i Piotr odkryli dwa nowe pierwiastki.

W roku 1902 zostało ostatecznie ustalone istnienie radu. Określono również ciężar atomowy i właściwości tego pierwiastka. Rok później Maria ukończyła również swoją tezę doktorską i uzyskała dyplom. Już pod koniec następnego roku 1903 Marii, Piotrowi oraz ich współpracownikowi Becquerelowi, przyznano Nagrodę Nobla za odkrycie promieniotwórczości i pierwiastków promieniotwórczych.

Maria, jako pierwsza kobieta, po śmierci swego męża, objęła katedrę fizyki w Sorbonie. W 1910 roku udało jej się uzyskać metaliczny rad. Rok później otrzymała kolejna Nagrodę Nobla, tym razem za określenie ciężaru atomowego radu i inne prace związane z tym metalem. W roku 1912 z inicjatywy wdowy Curie w Paryżu na rogu ulicy d’Ulm i nowej uliczki imienia Piotra Curie, rozpoczęto budowę Instytutu Radowego z pracowniami fizyki i biologii.

Dwukrotna noblistka nie zapomniała o swojej ojczyźnie i w 1925 roku przyjechała do Polski, do Warszawy, aby położyć kamień węgielny pod gmach polskiego oddziału Instytutu Radowego. Kilkanaście lat później, w 1932 roku ponownie odwiedziła Warszawę w związku z  uroczystością otwarcia pierwszego w Polsce Instytutu Radowego.

Mimo swojego podeszłego wieku Skłodowska-Curie bardzo aktywnie prowadziła dalsze badania. Nie przykładała większej wagi do tego, co już zrobiła. Dla niej ważne było to, co jeszcze zostało do zrobienia. W 1934 rokuz powodu postępującej choroby, jak sądzono płuc, wyjechała do sanatorium. Na miejscu okazało się, że Maria ma zdrowe płuca, jednak cierpi natomiast na ostra anemię. Umiera 4 lipca 1934 roku w sanatorium Sancellemoz w Sabaudii. Później, w czasie sekcji wykryto, że przyczyną anemii było promieniowanie pochodzące od radu.

Była dwukrotną laureatką Nagrody Nobla z chemii i fizyki. Jako jedna z pierwszych kobiet zrobiła prawo jazdy i zdobyła Rysy, była jedną z pierwszych studentek na Sorbonie i pierwszą kobietą profesorem tej uczelni. W czasie wojny pracowała w objazdowym laboratorium rentgenowskim. Lubiła wycieczki rowerowe i do końca życia liczyła tylko po polsku. W uznaniu jej zasług w 1995 roku Maria Skłodowska-Curie została pierwszą kobietą pochowaną pod kopułą Panteonu w Paryżu. Jako uczniowie Polskiej Szkoły jesteśmy dumni, że naszą patronką jest tak wyjątkowa kobieta i tak utytuowany naukowiec!